Tag

Astma, een lastige aandoening van de luchtwegen

Astma is een veel voorkomende chronische ziekte van de luchtwegen die zich vooral kenmerkt door ademhalingsproblemen. De ziekte komt vooral bij kinderen voor.

Astma-aanval

Bij een aanval van astma versmallen je luchtwegen zich en trekken de spieren er rond zich snel samen. De binnenkant van de luchtwegen zwelt dan op, waardoor je een benauwd gevoel krijgt. Astmapatiënten hoesten veel en hebben een piepende ademhaling. Een aanval kan even duren, maar kan net zo goed enkele dagen aanhouden.

Symptomen

Een astma-aanval begint met een piepende ademhaling, hoesten en kortademigheid. Hoe snel die symptomen zich manifesteren, kan verschillen van aanval tot aanval.

Een aanval kan in een paar minuten voorbij zijn, maar kan ook een paar uur duren. Bij kinderen is jeuk op de borst of in de nek vaak een van de eerste symptomen.

Oorzaken

De twee belangrijkste oorzaken van astma zijn hyperactieve bronchiën en ontstekingen van de luchtwegen. In het eerste geval overreageren de bronchiën als ze blootgesteld worden aan bepaalde stoffen en bemoeilijken op die manier het ademhalen.

In dat laatste scheiden een aantal cellen een chemische substantie af, waardoor er een zwelling optreedt. Daardoor maken andere cellen extra slijm aan en kan de patiënt moeilijk ademhalen. Die stoffen kunnen gaan van pollen, stof, veren over luchtvervuiling en sigarettenrook tot zelfs de geur van bepaalde parfums, verf en huishoudproducten. Stress, angst en weersomstandigheden kunnen het risico op een astma-aanval verhogen. Ook medicatie kan een oorzaak van een astma-aanval zijn.

Astma is voor een groot deel erfelijk. Als één van de ouders astma heeft, heeft het kind 50% kans ook astma te ontwikkelen. Wanneer beide ouders astma hebben, wordt dat zelfs 70%.

Behandeling

Als de diagnose vastgesteld, zijn er een aantal behandelingen die je kunnen helpen astma onder controle te krijgen. Volledig genezen van astma is echter zo goed als onmogelijk. De arts kan controleren op welke stoffen je astmatisch reageert, waardoor je die kunt vermijden of je omgeving aanpassen. Er zijn ook medicijnen op de markt die je kunnen helpen astma te voorkomen.

Tags , ,

Wat is astma?

Astma is een chronische ontsteking van de luchtwegen. De ziekte is ongeneeslijk, maar je kunt hem wel onder controle houden. Volgens de WHO (Werelgezondheidsorganisatie) zijn 100 tot 150 miljoen mensen op de wereld astmatisch. Iedere decennium groeit dat aantal aan met 50%.

De chronische ontsteking van de luchtwegen is herkenbaar aan steeds terugkomende ademhalingsproblemen. Astmapatiënten hebben regelmatig aanvallen, waarbij de luchtpassage versmalt en ademhalen moeilijk wordt.

Zo’n aanval is het gevolg van een overreactie van de luchtwegen op bepaalde omgevingsfactoren. Zo geraken ze ontstoken en verstopt. Het gevoel van zo’n aanval kun je vergelijken met het diep inademen van erg koude lucht in de winter. Je moet harder ademhalen, de ademhaling is pijnlijker en gaat gepaard met gehoest. De lucht maakt een fluitend of peiepend geluid.

Oorzaak

Wat er precies aan de basis ligt van de ziekte, is niet geweten. Maar er zijn wel verschillende verklaringen voor het feit dat het aantal patiënten aan het stijgen is. Veel van die oorzaken zijn voor de hand liggend. Zo maken vrouwen die tijdens de zwangerschap roken meer kans om astmatische kinderen te krijgen. Ook onze manier van wonen zit er voor iets tussen: weinig verluchting, veel vochtigheid, meer tapijten en stof. Waarschijnlijk loop je ook meer risico op astma als je als kind zwaar ziek bent geweest. Als een kind vroeger ziek werd ten gevolge van een virusinfectie, verdedigde hun lichaam zich tegen infecties. Nu er minder virusinfecties zijn, wordt het lichaam astmatisch. Sommige experts linken astma aan de alsmaar toenemende luchtvervuiling, maar deze theorie staat nogal ter discussie. Vooral het voorkomen van fijn stof, afkomstig van dieselmotoren, het verbranden van steenkool, mijnen, groeves en bouwwerken, zou leiden tot astma. De fijne stofdeeltjes kunnen tot diep in de longen doordringen en bestaande hart- en longproblemen verergeren.

Wat veroorzaakt een astma-aanval?

Een astma-aanval komt niet zomaar uit het niets opzetten. Er zijn verschillende factoren die een aanval op gang kunnen brengen. Iedere astmapatiënt reageert op andere omgevingsfactoren. Voor hen is het belangrijk te weten wat de aanvallen veroorzaakt.

1. Allergenen: allergenen zijn stoffen waarvoor bepaalde mensen allergisch zijn, zoals pollen, voedsel, stof, veren of dierenvacht.
2. Irriterende middelen: vuil, sigarettenrook, gas, parfum,…
3. Ademhalingsinfecties: griep, verkoudheid, keelontsteking, bronchitis.
4. Te zware inspanningen: te snel de trap oplopen, zware dingen dragen. Maar gematigde lichaamsbeweging is voor astmapatiënten eigenlijk wel goed.
5. Emotionele spanning: angst, opwinding.
Weersomstandigheden: erg koud weer, veel wind, plotse veranderingen in het weer.
6. Medicatie: aspirine of aanverwanten en medicijnen tegen hoge bloeddruk of glaucoom.

Een aankomende aanval kun je herkennen aan: een benauwd gevoel in de borstkas, een piepende ademhaling, pijn bij het hoesten, kortademigheid en rusteloosheid. Als de patiënt deze signalen beter leert herkennen, kan hij de aanval zien aankomen en beter onder controle houden.

Symptomen

De aandoening kan behoorlijk verschillen van de ene tot de andere persoon. De symptomen kunnen mild of gematigd zijn, maar ook zwaar en zelfs levensbedreigend. Aanvallen kunnen occasioneel of frequent voorkomen. Ze kunnen leiden tot slaapproblemen. Toch kunnen de meeste van deze symptomen met de juiste behandeling onderdrukt worden. Soms is het enige symptoom een chronische hoest die alleen ’s nachts en tijdens het sporten voorkomt.

Behandeling

De diagnose astma kan enkel vastgesteld worden met een spirometer (een instrument dat de hoeveelheid in- en uitgeademde lucht meet), een peak flow meter(die ook de longinhoud meet), x-stralen op de borstkas en bloed- en allergietesten.
Behandeling

Een astmabehandeling bestaat uit twee delen: controle over de omgevingsfactoren en medicatie. Het eerste deel is gemakkelijk, het betekent eigenlijk gewoon dat je uit de buurt moet blijven van alles dat een aanval kan veroorzaken (sigarettenrook, stof,…).

Astmamedicijnen
kunnen nogal van elkaar verschillen. De precieze behandeling varieert dus naargelang de frequentie van de aanvallen en de zwaarte van de ziekte. Patiënten met een milde vorm van astma hebben bijvoorbeeld alleen medicijnen nodig voor ze blootgesteld worden aan risicofactoren of wanneer ze een aanval voelen opkomen. De patiënten met een zware vorm van de ziekte, kunnen de medicijnen dagelijks nemen of medicijnen nemen om specifieke symptomen te behandelen.

1. Corticosteroïden: verminderen de ontsteking van de luchtwegen. Ze komen voor in pilvorm of als aerosol in 2. Geïnhaleerde steroïden kennen minden neveneffecten, orale steroïden worden meestal aan de zware patiënten gegeven.
3. Allergiemedicijnen: helpen om een aanval te voorkomen, maar hebben geen nut als de aanval begonnen is.
4. Bronchodilatatoren: laten de astmasymptomen tijdelijk weggaan maar doen niets tegen de onderliggende ontsteking.
5. Immmunotherapie: maakt je lichaam ongevoelig voor de allergenen.

Tags , , ,

Lopen, ademhaling en steken

Wanneer je pas begint met lopen is het belangrijk om je ademhaling onder controle te krijgen. De ademhaling zorgt voor zuurstof, zuurstof is nodig om je spieren te laten functioneren. Het belangrijkste om je ademhaling onder controle te houden is het ritme van het ademen.

Getrainde lopers hoeven niet op hun ademhaling te letten, zij ademen onbewust op het juiste ritme, bij beginnende lopers kan dit ritme soms problemen geven. Het inademen en uitademen moet op een constant ritme gebeuren, gelijklopend aan de snelheid waaraan je loopt.

Wanneer je rustig aan het joggen bent moet je minder ademen dan wanneer je stevig aan het hardlopen bent. Voor beginnende lopers geldt de regel: je moet rustig een gesprek kunnen voeren tijdens de inspanning zonder buiten adem te raken.

Wanneer je sneller gaat lopen merk je soms dat je ademhalingsritme niet meer gelijk loopt met je tred, het ademen voelt dan moeilijk en onnatuurlijk aan. Ons middenrif speelt hierin een belangrijke rol, veel beginnende lopers klagen wel eens over steken in de zij tijdens hun inspanning. Deze steken worden veroorzaakt door samentrekkingen in het middenrif.

Wanneer je steken hebt in je zij is dit een teken dat er iets schort aan je ademhaling. Om de steken weg te krijgen kan je proberen te wandelen met je armen gestrekt boven je hoofd terwijl je diep in en uitademt.

Na verloop van tijd ontwikkelt iedereen z’n eigen ritme van ademen tijdens het lopen, het is een kwestie van training en training van het middenrif.

Tags , , ,