Tag

Kinderen en botbreuken

Blauwe plekken en bulten zijn onvermijdbaar bij kinderen. Soms kan het echter leiden tot ernstige verwondingen zoals een gebroken been of een gebroken arm. Wat moet je doen als je kind iets breekt?

Types botbreuken

Wanneer een kind valt, strekt hij/zij automatisch de armen uit om zich te beschermen. Dit kan leiden tot hand-, pols-, arm- en elleboogbreuken. Vooral breuken in de onderarm of het deel tussen de pols en de elleboog komen vaak voor. Gebroken botten in de onderarm komen zelfs in 40 tot 50 procent van alle breuken in de kindertijd voor. Elleboogbreuken daarentegen slechts 10 procent.

Een gebroken been van een kind verschilt van dat een volwassene. De botten van kinderen zijn minder broos waardoor ze vaak niet helemaal gebroken zijn. Daardoor moeten ze ook minder lang gips dragen.

Kinderen kunnen een zogenaamde ‘knikbreuk’ krijgen, wat betekent dat het bot buigt en niet helemaal breekt.

De diagnose van een gebroken bot

Vaak is het op het eerste zicht duidelijk dat het bot gebroken is. Maar soms is het voor ouders onduidelijk of het om een breuk gaat. Als het kind kan opstaan en het gekwetste lid kan gebruiken, is het meestal niet gebroken. Kneuzingen en verstuikingen worden echter vaak verward met gebroken botten.

Het grote verschil tussen gewone kneuzingen en gebroken botten is de pijn. Zo zal de pijn bij een gebroken bot op een specifieke locatie plaatsvinden. Namelijk daar waar de breuk ligt.

Wat moet je nu doen als jouw kind een gebroken bot heeft?

Als je denkt dat jouw kind een gebroken bot heeft, roep dan onmiddellijk medische hulp in. Totdat deze arriveert, is het belangrijk dat je enkele handelingen uitvoert:

- Zorg ervoor dat je kind zijn/haar ledemaat niet beweegt
- Houd er 20 minuten ijs tegen om zwelling te voorkomen
- Wikkel er een elastisch verband rond
- Houd het lichaamsdeel boven het niveau van het hart.

In het ziekenhuis zal de dokter een röntgenfoto nemen om te kijken of het bot inderdaad gebroken is. Vervolgens zal hij gips gebruiken om de breuk te stabiliseren. Botten van kinderen genezen gelukkig snel. De genezing kan enkele weken tot maanden duren.

Tags , , , ,

Alles over osteoporose

Osteoporose of botontkalking is een chronische ziekte die de beenderen aantast en vooral oudere mensen treft. Osteoporose vergroot in sterke mate het risico op botbreuken.

Beenderen hebben een sponsachtige structuur en worden omringd door een dik omhulsel. Beenderfilamenten omringen smalle holtes in die structuur. Maar wanneer die beenderfilamenten dunner worden, worden de gaten groter en worden de beenderen steeds zwakker en brozer.

Oorzaak

Het menselijk skelet blijft groeien tijdens de kindertijd en de adolescentie. De beenderen worden steeds langer, de structuur ervan dichter. Op een leeftijd van 25 jaar hebben de beenderen de grootste botdensiteit bereikt. Vanaf de leeftijd van 30 jaar begint die botdensiteit te verminderen. Dit proces gaat bij de een al wat sneller dan bij de andere. Als je in je jeugdjaren er slechte eetgewoonten op nahield, kan dat er op latere leeftijd toe leiden dat je osteoporose krijgt.

Wie krijgt het?

Vrouwen lopen een groter risico dan mannen om osteoporose te ontwikkelen. Daar is een eenvoudige verklaring voor, zijn hebben immers kleinere en meer breekbare botten dan mannen. In de menopauze wordt dit nog erger. Het lichaam stopt dan met de aanmaak van het hormoon oestrogeen. Dat hormoon is essentieel voor de gezondheid van de beenderen. Hoe ouder je wordt, hoe groter het risico dat je osteoporose krijgt.

Verschillende andere aandoeningen kunnen aan de basis liggen van osteoporose. Zo onder meer reumatoïde artritis, de ziekte van Crohn, aandoeningen van de schildklier, bijnier of bijschildklier. Osteoporose kan ook een gevolg zijn van het gebruik van bepaalde geneesmiddelen.

Preventie

De ziekte uitsluiten kan niet echt. Twee dingen zijn erg  belangrijk als het om het voorkomen van osteoporose gaat: een evenwichtig dieet met veel calcium en lichaamsbeweging om de botten te belasten, waardoor ze meer botweefsel zullen aanmaken. Je kan best al van kleins af aan beginnen met sport.

Behandeling

Patiënten die nog nooit een botbreuk gehad hebben kunnen lichte oefeningen doen om hun beenderen sterker maken. Vrouwen die in de menopauze zitten kunnen hun oestrogeengehalte terug opschroeven door medicijnen te nemen.

Tags , , ,

Herkenning en behandeling van artritis

Artritis of gewrichtsontsteking is een medische aandoening die pijn en bewegingsvermindering veroorzaakt in de gewrichten. Aangezien je gewrichten gebruikt worden bij alle alledaagse bewegingen, spreekt het voor zich dat het een erg vervelende en pijnlijke aandoening is. Daarenboven is het vaak een chronische ziekte. Dat betekent dat de meeste patiënten er hun hele (verdere) leven mee kampen.

Symptomen

De ontsteking veroorzaakt hevige pijn bij het aanraken en bewegen van het ontstoken gewricht, koorts en uitslag van de huid. Aangezien ontstekingsvocht de plaats van gewrichtsvocht inneemt wordt de smering en de voeding van het gewrichtskraakbeen ernstig verstoord.

Typen

Er zijn ontzettend veel verschillende typen artritis die alle andere lichaamsgebieden kunnen aantasten. We bespreken hier de meest voorkomende typen: artrose en reumatoïde artritis.

Artrose

Artrose, ook wel slijtagereuma genoemd, komt vooral bij oudere mensen voor. Bij artrose is er sprake van slijtage aan het gewrichtskraakbeen. Het kraakbeen wordt stilaan in het gewricht afgebroken wat vaak erge pijn en stramheid veroorzaakt.

Reumatoïde artritis

Reumatoïde artritis, ook wel ontstekingsreuma genoemd, komt echter zowel bij ouderen als jongeren voor. Bij deze vorm van reuma is er sprake van een ontsteking van het gewrichtskapsel. Hierdoor kunnen het kraakbeen, bot en gewrichtskapsel zelf aangetast worden.

Oorzaken

De voornaamste oorzaak van artrose is slijtage van het kraakbeen in het gewricht als gevolg van ouderdom. Maar ook een letsel aan of infectie van een gewricht kan artrose veroorzaken. Reumatoïde artritis is daarentegen een chronische aandoening die men een ‘auto-immuunziekte’ noemt.  Dat betekent dat het lichaam afweerstoffen maakt tegen zichzelf; in dit geval tegen het weefsel in een gewricht. Hierdoor ontstaat een ontsteking die op lange termijn het gewricht ernstig kan beschadigen.

Diagnose

Een vaak gebruikte methode om artritis te constateren is het afnemen van allerlei bloedtests. Het bestuderen van de witte bloedcellen maakt duidelijk of er al dan niet sprake is van een ontsteking. Daarnaast neemt men ook vaak röntgenfoto’s om te bepalen om welk type gewrichtsontsteking het gaat en welke behandeling daarvoor het meest geschikt is. Indien de diagnose nog niet geheel duidelijk is, kan men ook aan arthroscopie doen. Bij arthroscopie gaat men met behulp van een kleine camera in het gewricht kijken wat de aandoening precies is.

Behandeling

De behandeling van artritis gebeurt via aangepaste medicatie en is erop gericht de symptomen te verminderen en het proces te vertragen.

Tags , , , , ,

Wat is osteoporose?

Osteoporose of botontkalking is een chronische ziekte die de beenderen aantast. De ziekte komt vooral voor bij oudere mensen. Hun benen worden poreus en breken gemakkelijk. Beenderen bestaan uit een sponsachtige structuur, omringd door een dik omhulsel. In die structuur omringen verschillende beenderfilamenten smalle holtes. Als die beenderfilamenten steeds dunner worden, worden de gaten groter, waardoor de beenderen zwak, broos en fragiel worden.

Oorzaak

Tijdens de kindertijd en de adolescentie groeit het menselijk skelet. De beenderen ontwikkelen zich en worden langer. De structuur van de benen wordt dicht. Rond de leeftijd van 25 jaar hebben je benen de grootste botdensiteit (dichtheid van de beenderen). Die botdensiteit vermindert vanaf de leeftijd van 30 jaar. Bij sommige personen gaat dit proces sneller dan bij anderen, wat uiteindelijk leidt tot osteoporose. Slechte eetgewoonten in de jeugdjaren kunnen ertoe leiden dat je op latere leeftijd de ziekte ontwikkelt.

Wie krijgt het?

Vrouwen hebben een groter risico op de ziekte omdat ze kleinere en meer breekbare beenderen hebben. In de menopauze verergert dit nog omdat het lichaam stopt met de aanmaak van het hormoon oestrogeen, dat essentieel is voor de gezondheid van de beenderen. Het risico op de ziekte wordt ook groter naarmate je ouder wordt. Osteoporose komt steeds vaker voor bij jonge vrouwen, die anorexia hebben of ondergewicht hebben.

Preventie

Om de ziekte te voorkomen, zijn twee zaken erg belangrijk: een goed dieet en lichaamsbeweging waarbij de botten belast worden (en dus meer botweefsel aanmaken). Joggen, aerobics en skiën zijn uitstekende sporten. Een evenwichtig dieet met veel calcium is aan te raden.

Behandeling

Lichte lichaamsoefeningen kunnen de beenderen van patiënten die nog geen botbreuken gehad hebben sterker maken. Medicijnen kunnen het oestrogeengehalte bij vrouwen die in hun menopauze zitten terug opschroeven.

Tags , ,

Wat is artritis?

Artritis is een veelvoorkomende medische aandoening. Artritis is moeilijk te definiëren als één ziekte omdat er wel 200 verschillende soorten van bestaan. Over het algemeen kunnen we artritis omschrijven als een ontsteking van de gewrichten. Door die ontsteking voelen de gewrichten pijnlijk, stijf en gezwollen aan. In de slechtste gevallen word je ernstig beperkt in je bewegingsvrijheid. De twee meest voorkomende voren zijn artrose en reumatoïde artritis.

Artrose

Artrose wordt veroorzaakt door een beschadiging van het kraakbeen in de gewrichten. As het kraakbeen helemaal verdwenen is, schuren de onbeschermde beenderen tegen elkaar aan, wat erg pijnlijk is. de meest voorkomende plaatsen van artrose zijn: vingers, knieën, heupen en ruggengraat. De aandoening komt vaak voor bij geblesseerde gewrichten of gewrichten die te veel gebruikt zijn.

De precieze oorzaak van artrose is onbekend. Een van de theorieën is dat mechanische druk op het gewricht de aanmaak van natuurlijke chemicaliën in abnormaal hoge hoeveelheden stimuleert. Daardoor wordt het evenwicht tussen opbouw, afbraak en vervanging van het gewricht verstoord. Het gewricht breekt te snel af en kan daardoor niet op de normale manier vervangen worden. De uiteinden van de botten in het gewricht verdikken dus en het nieuwe bot veroorzaakt bultjes, meestal op de handen en de voeten. Dit hele proces is erg pijnlijk.

Reumatoïde artritis

Reumatoïde artritis komt meestal erg traag opzetten. In een vroeg stadium zijn de gewrichten enkel pijnlijk na fysiek werk of lichaamsbeweging. Niet iedereen met deze aandoening ervaart die pijn onmiddellijk. Maar na een tijd ervaar je de pijn voortdurend of met tussenpozen. Het gewricht zwelt op en wordt zeer gevoelig. Na een tijdje gaat het gewricht stijf aanvoelen. Als je het gewricht gebruikt, kan het een geluid maken alsof er een been tegen een ander aanwrijft.
Reumatoïde artritis is een auto-immune ziekte. Het immuunsysteem, dat reageert op infecties en lichaamsvreemde indringers, werkt niet meer goed en tast zelf het lichaamweefsel aan. De oorzaak is vooralsnog onbekend. Genetische factoren spelen wel een rol, maar niet in alle gevallen. In sommige gevallen kan de aandoening ook naar boven komen na een infectie.

Behandelingen

Een gevarieerd en evenwichtig dieet heeft een goede invloed op artritis, net als lichaamsbeweging. Er bestaan verschillende medicijnen om de pijn te onderdrukken en tegen de ontsteking in de gewrichten. Er worden ook verschillende operaties toegepast ter behandeling van artritis, maar enkel en alleen als de andere behandelingen niet efficiënt waren.

Operaties

Arthrodese: het gewricht wordt operatief vastgezet. Het laatste kraakbeen wordt verwijderd en de botuiteinden worden vastgezet, zodat ze uiteindelijk aan elkaar vastgroeien.
Arthroplastie: de vervanging van een volledig gewricht.
Arthroscopie: met een arthroscoop kijkt de arts letterlijk in het gewricht. Zo kan hij kraakbeen weghalen en te snelle groei tegenwerken
Osteotomie: correctie van vervormingen in de heupen of de knieën door jongere patiënten.
Synovectomie: het verwijderen van slijmvlies dat de gewrichten met elkaar verbindt.

Tags , , , , ,