Tag

Hypochondrie: als je last hebt van ingebeelde ziekten

Hypochondrie of ziektevrees is een psychische aandoening. Iemand die aan hypochondrie lijdt, heeft een buitensporige angst om een ernstige lichamelijke ziekte te hebben. Een patiënt die aan de angststoornis hypochondrie lijdt, wordt een hypochonder genoemd.

Als je aan hypochondrie lijdt, kan je een uitgebreid ziektebeeld schetsen en details geven over de locatie, duur en ernst van de symptomen, dit terwijl uit onderzoek niets naar voren blijkt te komen.

Patiënten met hypochondrie zullen bij hartkloppingen of een drukkend gevoel op de borstkas bijvoorbeeld denken dat ze een hartaanval krijgen, bij hoofdpijn denken dat ze een hersentumor hebben of bij kortademigheid denken dat ze gaan stikken.

Hypochondriepatiënten kunnen niet gerustgesteld worden door hun omgeving en zullen daarom een arts raadplegen voor een onderzoek, diagnose of behandeling. Vaak vinden hypochonders deze arts vervolgens incompetent en zal hij zich wenden tot andere artsen.

Symptomen van hypochondrie

Op momenten dat hypochonders geconfronteerd worden met irreële angst, kunnen de volgende symptomen voorkomen:

- Hartkloppingen, duizeligheid, beven, zweten
- Hyperventileren
- Benauwdheid
- Misselijkheid of maagklachten
- Gevoel hebben de controle over jezelf te verliezen

Behandeling hypochondrie

De behandeling van hypochondrie is niet gemakkelijk, want een persoon die lijdt aan hypochondrie denkt echt dat zijn lichaam in gevaar verkeert. Een vertrouwensrelatie met een betrokken arts, kan de patiënt vaak wel geruststellen. Als de hypochondrie blijft voortduren, zijn veel patiënten gebaat bij een verwijzing naar een psychiater.

Tags , , , ,

Wat is een sociale fobie?

Dat iemand zich zenuwachtig voelt in bepaalde situaties is heel normaal. We dreigen het allemaal wel eens te begeven als we een toespraak voor een groot publiek moeten geven of als we een sollicitatiegesprek hebben. “Wat moet ik zeggen? Welke houding moet ik mezelf geven? Welke kleren zijn geschikt?” zijn volstrekt normale vragen in zo’n situatie. Voor mensen met sociale fobie daarentegen is het veel moeilijker. Zij hebben zo’n angst dat ze deze situaties gewoon vermijden. Als het erger wordt verlaten ze zelfs hun huis niet meer.

Wanneer treedt sociale fobie op?

Sociale fobie wordt meestal al duidelijk tijdens de tienerjaren, al kan het zijn dat iemand reeds zijn hele leven aan sociale fobie lijdt. Evengoed kan het voorkomen dat sociale fobie zich pas in de latere levensjaren ontwikkelt. (Bv. Wanneer er van een persoon veel sociale vertegenwoordigingen verwacht worden.) Wanneer er in de familie gevallen zijn van sociale fobie heb je ook meer kans om angst te hebben in sociale situaties. Soms kan deze angst zelfs overslaan in een depressie of verslaving.

Hoe weet je of je aan sociale fobie lijdt?

De meeste mensen met sociale fobie hebben vaak het gevoel dat ze worden beoordeeld of belachelijk worden gemaakt bij andere mensen. Ze voelen zich bekeken en gaan hierdoor blozen, zweten of hun angst op een andere manier kenbaar maken (bv. stotteren of bibberen). Deze signalen zenden ze ongewild uit. Angst tonen is voor hen immers een teken van zwakte, iets waar andere mensen volgens hen geen last van hebben.

Meestal beseffen patiënten wel dat hun angsten niet echt rationeel zijn, maar toch blijven ze moeite hebben om zich juist te gedragen in sociale situaties. Als gevolg hiervan blijven ze vaak thuis of –als ze toch weg gaan- gedragen ze zich heel nerveus en ongemakkelijk. Ze gaan dan blozen, zweten, bibberen, stotteren, moeite hebben om oogcontact te maken of ze voelen zich misselijk. Zelfs als ze thuis zijn gaat de sociale fobie verder door zich af te vragen wat anderen van hen denken. Hierdoor maakt sociale fobie het moeilijk om te gaan werken, naar school te gaan of hobby’s te hebben.

Maar er is meer…

Sociale fobie beperkt zich niet enkel tot het zich moeilijk weten te gedragen en spreken in groep. Sommige mensen durven niet te plassen op openbare toiletten, ze durven niet te telefoneren, ze hebben moeite met eten in een restaurant of ze hebben zelfs moeite met het schrijven van hun naam.

Hoe kan sociale fobie worden behandeld?

Sociale fobie is iets wat niet vanzelf weggaat. Cognitieve gedragstherapie helpt om de angst voor sociale aangelegenheden te overwinnen. Ook worden sociale vaardigheden en het houden van gesprekken verbeterd. Vaak is therapie alleen niet genoeg en zijn er medicijnen zoals antidepressiva en benzodiazipines nodig.

Tags , ,

Vliegangst en wat je ertegen kan doen

Vliegangst is een fobie waar erg veel mensen last van hebben. De wetenschappelijke benaming voor vliegangst  is aviophobia.
Veel mensen die aan vliegangst lijden, leggen zich daarbij neer en zullen nooit het vliegtuig nemen, tenzij het echt noodzakelijk is. Anderen staan letterlijk doodsangsten uit als ze toch op het vliegtuig moeten stappen.

Symptomen van vliegangst

Vliegangst kan zich uiten in zowel lichamelijke als psychologische klachten.

Lichamelijke klachten:

- Moeilijke ademhaling
- Beven
- Gespannen spieren
- Hartkloppingen
- Zweten
- Duizeligheid
- Misselijkheid
- Maag- en darmproblemen

Psychologische klachten:

- Stress
- Onrust
- Dwangbeelden
- Geheugenproblemen

Oorzaken

De oorzaken van vliegangst kunnen heel uiteenlopend zijn:

- De  meeste mensen met vliegangst hebben schrik dat er een ongeluk kan gebeuren
- Vliegangst kan een uiting zijn van hoogtevrees of van claustrofobie (angst voor afgesloten ruimtes).
- Angst voor het onbekende, angst dat je niet alles onder controle hebt

Behandeling

Bepaalde vormen van gedrags- of psychotherapie kunnen erg nuttig zijn bij de behandeling van vliegangst. Als je echt erg veel last hebt van vliegangst, kan je je een kalmeermiddel laten voorschrijven door je huisarts. Let hier wel mee op, want ze kunnen tot heel wat bijwerkingen leiden, waaronder slaperigheid.

Tips

- Blijf voor jezelf herhalen dat vliegen een van de meest veilige manieren van reizen is
- Concentreer je ergens anders op, blijf bijvoorbeeld het alfabet herhalen
- Zeg op voorhand tegen een van de stewards of stewardessen dat je vliegangst hebt. Bij onvoorziene omstandigheden (bv. turbulentie) kunnen zij je gerust stellen.

Tags , , ,

Leven met een angststoornis

Iedereen voelt zich wel eens angstig of bang. Dit gevoel ontstaat naar aanleiding van reëel gevaar en zorgt ervoor dat we, indien nodig, kunnen vluchten of vechten. Toch hoeven sommige mensen niet geconfronteerd te worden met reëel gevaar om zich angstig te voelen. Wanneer mensen bang of angstig zijn zonder eigenlijk dreigend gevaar spreekt men van een angststoornis.

Angststoornis

Een angststoornis is een ernstige medische aandoening die het dagelijks leven ernstig kan verstoren. Mensen met een angststoornis kunnen namelijk zonder reële aanleiding in paniek geraken. Dat maakt het dagdagelijkse functioneren in de maatschappij vaak erg moeilijk. Een angststoornis leidt tot intense angstgevoelens, onrust en/of paniekaanvallen die vaak ontstaan in specifieke situaties of bij bepaalde gebeurtenissen of objecten.

Symptomen

De meest voorkomende fysieke symptomen die optreden bij een angststoornis zijn hartkloppingen, bevingen, droge mond, duizeligheid, misselijkheid, slaapproblemen, concentratieproblemen en diarree.

Vanuit psychologisch standpunt leidt een angststoornis vaak tot depressiviteit. Men voelt zich vaak onbegrepen en heeft daardoor het gevoel dat men er alleen voorstaat. De omgeving reageert vaak vreemd en onbegrijpend, soms zelfs banaliserend of afwijzend, waardoor de betrokkene zich vaak nog meer geïsoleerd gaat voelen.

Typen

Fobieën
De meest voorkomende angststoornissen zijn fobieën. Wanneer men kampt met een fobie heeft men een intense, onafwendbare angst bij een bepaalde situatie of bij een bepaald object. Denk bijvoorbeeld aan een spinnenfobie of een fobie voor trams.

Gegeneraliseerde angststoornis
Bij een gegeneraliseerde angststoornis (GAS) is de angst minder hevig, maar meer voortdurend aanwezig in alledaagse, zelfs triviale, situaties. Deze aandoening maakt het dagdagelijks functioneren behoorlijk moeilijk.

Paniekstoornis
Een paniekstoornis leidt tot paniekaanvallen. Dat is het zonder aanwijsbare aanleiding optreden van angst of een ernstig paniekgevoel. Men noemt het ook hyperventilatie.

Dwangstoornis
Mensen met een dwangstoornis kampen met onzekerheid die zich manifesteert in obsessies, ongewenste gedachten en impulsen, en dwanggedachten, betekenisloze rituelen om bepaalde zaken te voorkomen of in de toekomst te bekomen. Zowel de obsessies als de dwanggedachten worden opgewekt door de persoon in kwestie.

Posttraumatische stressstoornis
Een posttraumatische stressstoornis ontstaat naar aanleiding van een trauma van een ingrijpende, pijnlijke en stresserende gebeurtenis uit het verleden. Een vaak voorkomende klacht zijn nachtmerries.

Tags , , ,

Wat is paruresis of plasangst?

Plasangst is de onmogelijkheid om te urineren wanneer iemand anders in de buurt is. Ongeveer 6% van de mensen lijdt aan deze aandoening. Mensen met plasangst kunnen geen openbaar toilet gebruiken, zelfs niet als de nood het hoogst is.

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, is plasangst geen louter psychologische stuiptrekking. Voor sommige mensen is het een ware fobie. Het probleem is de aanwezigheid van anderen bij het urineren of de mogelijkheid dat iemand gaat binnenkomen terwijl je wil urineren.

Plasangst vaakvoor te komen binnen één familie en kan variëren in graad. Bij lichte gevallen kan de persoon gewoon een toilethok gebruiken in plaats van een urinoir. In de ergere gevallen kan de persoon zelfs niet urineren als hij denkt dat er iemand in de buurt is, ondanks het feit dat deze persoon niet zichtbaar is. Sommige mensen met een zware vorm van plasangst gaan zelfs zo dicht bij hun werk wonen dat ze naar huis kunnen gaan wanneer ze naar het toilet moeten.

Mensen met plasangst mijden openbare toiletten volledig. Ze gebruiken enkel een wc-hokje of laten de kraan lopen om gênante geluiden te onderdrukken.

Behandeling

De behandeling bestaat uit een wekelijkse therapie waarbij geleidelijk opgebouwd wordt naar gewenning aan urineren in openbare plaatsen. Vaak moeten patiënten eerst wennen aan het toilet zelf, ook al zijn ze alleen.

In het begin zal een psycholoog of therapeut je begeleiden om openbare toiletten te gebruiken. Dit gebeurt stap voor stap. Eerst leert de patiënt rustig naar het toilet gaan zonder dat er iemand anders bij is. Wanneer dit lukt, zal de psycholoog steeds meer aanwezig zijn in de kamer waar de persoon wil urineren. Na een tijdje kan de persoon zelfs met iemand vlak bij hem naar het toilet gaan. Wanneer de behandeling bijna afgerond is, komt de ultieme test: een druk openbaar toilet. Wanneer alles goed verloopt, zal dit geen groot probleem meer zijn.

Vragen voor je arts in verband met plasangst

Is er een onderliggend psychisch probleem?
Is het een fobie?
Wat is een mogelijke oorzaak van de fobie?
Is er een goede behandeling mogelijk voor mij?
Welk gewenningsprogramma raadt de dokter aan?

Tags , , , ,