Tag

Slaap jij genoeg?

We slapen om uit te rusten. Een uitgeslapen persoon presteert beter en heeft ook meer energie. Er zijn twee soorten mensen: de ene is een vroege vogel en kan zich onmiddellijk in veeleisende activiteiten storten, de andere heeft een lange opwarmingsperiode nodig om uit zijn slaap te komen.

Vroege vogels versus mensen die later ontwaken

Vroeg ontwaken wordt in verband gebracht met een groot concentratievermogen, een druk leven en meer heisa ervaren tijdens de dag. Ook meer boosheid en minder energie aan het eind van de dag, zijn kenmerken van vroege vogels. Mensen die later ontwaken zouden meer ontspannen zijn en het minder druk hebben.

Vroege vogels zouden daarnaast vaker last hebben van een verkoudheid, spierpijn, stemmingswisselingen en hoofdpijn.

Wanneer is de beste tijd om op te staan?

Er is geen optimaal tijdstip om op te staan in de ochtend. Maar als je veel stress ervaart, kunnen 20 of 30 minuten langer slapen wonderen doen. Zoals iedereen wel weet, verschillen mensen onderling in de behoefte aan slaap. De ene kan zich op en top fris voelen na zes uur slaap, de andere heeft minimum acht uren nodig om zich goed te voelen. Iedere mens heeft een basishoeveelheid slaap nodig om goed te functioneren. Het gemiddelde voor volwassen zou 8,1 uur per dag bedragen. De meeste mensen slapen minder als ze ouder worden.

We slapen graag

Als mensen de kans krijgen om te slapen, zullen ze dat in de meeste gevallen ook doen. Kinderen klagen soms dat ze te vroeg naar bed moeten, volwassenen zullen juist elke kans grijpen om meer te kunnen slapen. Een ‘powernap’ tijdens de middag kan helpen om je terug fitter te voelen. Dan slaap je een tien à twintigtal minuutjes. Deze korte hoeveelheid aan slaap helpt je om terug de nodige energie te vinden. Je hoeft zo’n powernapje maar eens uit te proberen! Je zal ervan overtuigd zijn dat het werkt.

Maar of je nu een vroege vogel bent of juist iemand die laat ontwaakt, je hebt je slaap nodig. Zonder slaap kan je niet functioneren. Algemeen genomen slapen mensen ook graag, ze houden ervan om eens uit te rusten. Slaap is dan ook onontbeerlijk: we kunnen niet zonder.

Tags , ,

Slaaphygiëne, hoe kan je het best slapen?

Met slaaphygiëne bedoelt men de gewoonten die je helpen om een goede nachtrust te hebben. De meeste slaapproblemen worden vaak veroorzaakt door slechte gewoonten die je door de jaren heen aangeleerd hebt. Je kan je slaapkwaliteit drastisch veranderen door enkele veranderingen aan te brengen in je levensstijl.

Volg jouw biologische klok

Het slaap-waak ritme wordt geregeld door een interne biologische klok in de hersenen. Om een goede nachtrust te hebben, mag je deze klok niet tegenwerken.

Sta elke dag rond hetzelfde tijdstip op. Deze routine zorgt ervoor dat de biologische klok zich gaat aanpassen en instellen waardoor je na een tijd altijd op hetzelfde tijdstip moe wordt.

Als je moe bent, negeer dit dan niet. Ga je bed in zodra je lichaam je laat merken dat het er klaar voor is. Ga daarentegen niet naar bed als je je nog niet moe voelt. Zo zal je er alleen voor zorgen dat je slechte gewoonten ontwikkelt zoals wakker liggen.

Zorg ook dat je voldoende buiten komt gedurende de dag. De blootstelling aan het licht gedurende de uren dat je wakker bent helpt ook je biologische klok in te stellen.

Verbeter je slaapomgeving

Investeer in een matras die niet te hard maar ook niet te zacht is. Zorg ervoor dat de kamer een juiste temperatuur heeft en dat het donker genoeg is. Als je last hebt van blaffende honden of luide buren, koop dan oordopjes. Gebruik bovendien je slaapkamer enkel om te slapen. Als je je kamer ook gebruikt als een tweede lounge kamer, zullen je gedachten de slaapkamer associëren met een activiteit waardoor je moeilijker in slaap zult vallen.

Vermijd verslavende middelen

Sommige mensen denken dat ze door middel van verdovende middelen beter zullen slapen. Veel rokers beweren dat sigaretten helpen om te relaxen. Maar het is bewezen dat nicotine juist een opwekkend middel is. De nevenwerkingen zoals een sneller hartritme en een hogere bloeddruk houden je nog veel langer wakker.

Alcohol helpt misschien wel goed om in slaap te geraken, maar het verstoort de slaapfasen gedurende de slaap waardoor je je ’s morgens niet fris voelt. Bovendien zul je vaker ’s nachts naar het toilet moeten gaan en heb je ’s morgens kans op een kater.

Slaappillen mogen enkel tijdelijk gebruikt worden. Ze brengen ook heel wat nadelen met zich mee. Zo kan je door de dag moe zijn. Bovendien pak je de echte oorzaak van je slaapprobleem niet aan en je komt in een vicieuze cirkel terecht.

Tags , , ,

Slaapaandoeningen: als slapen een opgave wordt

De meest gekende slaapproblemen zijn slaapwandelen en slapeloosheid. Er zijn echter veel verschillende slaapstoornissen en het is belangrijk ze te kunnen onderscheiden. Hieronder zetten we er een zevental op een rijtje.

1. Slaapwandelen

Onder slaapwandelen verstaat men het uitvoeren van eender welke activiteit tijdens de slaap. Meestal gaat het om rondwandelen. Deze stoornis is in sommige gevallen een symptoom van een onderliggende psychologische aandoening. Ook alcohol of medicijnen kunnen de oorzaak zijn. Meestal is het echter een probleem in de REM-slaap dat aan de basis ligt van slaapwandelen.

2. Slapeloosheid

Mensen die aan slapeloosheid (of insomnia) lijden, hebben moeite om in slaap te vallen of te blijven. Deze slaapstoornis is ernstig en kan leiden tot uitputting en verwarring.

3. Slaapapneu

Slaapapneu wil zeggen dat je tijdens het slapen last hebt van een onregelmatige ademhaling. Dit uit zich vaak in het plots stoppen met ademen, gedurende enkele seconden. Het meest duidelijke symptoom van slaapapneu is snurken. Slaapapneu kan te maken hebben met vernauwde luchtwegen.

4. Hypersomnie

Hypersomnie is de tegenhanger van slapeloosheid: mensen die aan deze stoornis lijden dommelen constant in, op elk moment van de dag, op eender welke plaats. De aandoening is potentieel gevaarlijk omdat mensen met hypersomnie in slaap kunnen vallen tijdens het autorijden of op hun werk. Hypersomnie wordt soms gelinkt aan slaaptekort, obesitas, hoofdverwondingen of verdovende middelen als alcohol en drugs.

5. Rusteloos been-syndroom

Zoals de naam al laat vermoeden, hebben mensen die lijden aan deze aandoening last van een onaangenaam gevoel in de benen. Het kan gaan om een kruipend, een ongemakkelijk of een brandend gevoel. Het gaat om een neurologische stoornis die wel eens geassocieerd wordt met zwangerschap, leveraandoeningen, bepaalde vormen van medicatie, bloedarmoede en verdovende middelen (alcohol, nicotine).

6. Bedplassen

Bedplassen komt veel voor bij baby’s en jonge kinderen. Het is een normale zaak bij kinderen die nog niet zindelijk zijn, maar kan ook uitgroeien tot een chronisch probleem. Bedplassen is vaak een gevolg van een foute inschatting (lees: vergeten om voor het slapengaan naar het toilet te gaan). Soms kan het echter een symptoom zijn van een emotioneel trauma, vooral bij oudere kinderen.

7. Nachtangst

Nachtangst komt vooral voor bij kinderen. Het gaat om een slaapstoornis waarbij je op een bepaald moment intense angst ervaart, hoewel je niet volledig bij bewustzijn bent. Kinderen met nachtangst zullen op dat moment soms proberen te vluchten, of hun ouders wegduwen. Na zo’n aanval, die vaak maar een minuut duurt, vallen zij terug in slaap. Nachtangst wordt vaak verward met nachtmerries, maar het gaat om een specifieke slaapstoornis, waarbij de angst intenser is en de kinderen moeilijker te wekken zijn.

Tags , , ,

Hoeveel slaap hebben we nodig?

Hoeveel slaap iemand nodig heeft, is afhankelijk van verschillende factoren, waaronder de leeftijd. De hoeveelheid slaap die iemand nodig heeft, verschilt bovendien van persoon tot persoon.

Leeftijd

- Zuigelingen hebben ongeveer 16 uur slaap per dag nodig.
- Peuters en kleuters van 2 tot 4 jaar oud hebben gemiddeld 13 uur slaap nodig.
- Kinderen van 5 tot 12 slapen gemiddeld 10 à 11 uur per nacht.
- Pubers hebben gemiddeld 9 uur slaap per dag nodig.
- De meeste volwassenen hebben 7 tot 8 uur slaap per dag nodig, maar sommige mensen hebben ook genoeg aan 5 uur, terwijl anderen 12 uur nodig hebben.
- In de eerste drie maanden van een zwangerschap hebben vrouwen meer slaap nodig dan gewoonlijk.

Slaapschuld

De hoeveelheid slaap die een persoon nodig heeft stijgt als hij minder slaap heeft gehad in de voorafgaande dagen. Te weinig slapen creëert een ‘slaapschuld’. Je lichaam zal eisen dat die schuld terug ingehaald wordt. Geen enkel lichaam kan zich aanpassen aan minder slaap. Je kan wel gewoon worden aan te weinig slaap, maar toch zal het belangrijke factoren als je reactietijd, je beoordelingsvermogen en je energie beïnvloeden.

Gevaar van te weinig slapen

Veel onderzoeken hebben al bewezen dat slaaptekort erg gevaarlijk kan zijn. Mensen die te weinig slapen, rijden bijvoorbeeld even slecht of zelfs slechter dan mensen die dronken zijn. Jaarlijks worden heel wat ongevallen veroorzaakt door chauffeurs die eigenlijk te vermoeid zijn om te rijden. De algemene richtlijnen zijn dat je niet mag rijden als je:

- niet kan stoppen met gapen
- je ogen niet kan focussen
- je niet herinnert dat je de laatste kilometers gereden hebt

Tags , , ,